SCHOOL FOR EMOTIONAL INTELLIGENCE

Creating a better world by learning how Emotional Intelligence can make the difference.

Hoogbegaafde kinderen

Soms is er nog wel eens verwarring, maar hoogbegaafd en hooggevoelig zijn niet hetzelfde. Hoogbegaafde kinderen en jongeren wijken qua intelligentieniveau af van de gemiddelde kinderen. In combinatie met het eigen karakter, het ouderlijk gezin, en de omgeving waarin het kind of de jongere opgroeit, kan dit makkelijk leiden tot problemen. De problemen kunnen psychisch, sociaal, existentieel en emotioneel van aard zijn en komen natuurlijk ook in combinatie voor. Ze kunnen licht of zwaar zijn maar gaan meestal niet vanzelf over. Als dat het geval is, is professionele begeleiding gewenst.

 

Hoogbegaafde kinderen kunnen verstandelijk abstracte concepten al op vroege leeftijd begrijpen maar zijn tegelijkertijd vaak niet in staat om met diezelfde concepten emotioneel en praktisch om te gaan. Denk dan bijvoorbeeld aan seks, geweld en de dood.

 

Dit kan leiden tot enorme twijfel en angsten, en zorgt voor een laag zelfbeeld bij het kind. Ook wordt door het abstracte denkniveau het kind veel ouder ingeschat dan de werkelijke emotionele leeftijd die het heeft. Het kind wordt dan makkelijk overvraagd en/of voelt zich klem zitten.

 

Perfectionisme

Veel hoogbegaafde kinderen en jongeren zijn zeer perfectionistisch. Enerzijds zit dat in hun aard, anderzijds hebben ze zoveel denkvermogen dat ze problemen dieper doordenken en met betere, perfectere oplossingen kunnen komen. Perectionisme is op zich genomen geen probleem. Behalve als het kind de lat voor zichzelf zo hoog legt dat het obsessief of faalangstig gedrag ontwikkelt. Wanneer het kind voelt dat het het meest perfecte wel kan zien, maar dat er ook een risico is dat het het gestelde doel niet zal halen. 

Bijvoorbeeld, dat het elk woord van een opgave wil snappen voordat het een antwoord durft te geven. Of dat het dagen bezig is met een werkstuk omdat het nooit goed genoeg is.
De norm die perfectionistisch ingestelde kinderen zichzelf hebben opgelegd 'moeten' ze halen, anders is het 'fout.' 

 

Faalangst kan bij hoogbegaafden ook leiden tot het mijden van situaties waarin fouten gemaakt kunnen worden. Zoals huiswerk maken wat ze niet snappen, iets nieuws moeten ontwikkelen, of het aangaan van conflicten of wedstrijden. Dan zijn ze ineens ziek of onvindbaar.

 

Kritische instelling

Veel hoogbegaafde kinderen en jongeren zijn uitermate kritisch. Niet alleen naar anderen toe maar ook naar zichzelf. Het ligt in het verlengde van hun perfectionisme: alles kan perfect zijn dus dat is dan de norm, en als daaraan niet voldaan wordt, zit er blijkbaar iets fout. Natuurlijk stelt niet iedereen - ouders, klasgenoten, leraren en vriendjes - zo'n kritische houding op prijs. Met als gevolg dat het hoogbegaafde kind uitgestoten wordt of het gevoel krijgt niet serieus genomen te worden.

 

Rechtvaardigheidsgevoel

Hoogbegaafde kinderen en jongeren hebben dikwijls, ook als afgeleide van het perfectionisme, waarbinnen als vanzelf ruimte is voor een afgewogen en verdiept oordeel gebaseerd op een interne dialoog, een sterk en autonoom ontwikkeld moreel intern kompas. Omdat ze daarbij ook nog eens een rigide standpunt kunnen innemen, met weinig ruimte voor afwijkende ideeën, leidt dit geregeld tot strijd over van alles en nog wat. Hulpverleners willen dit gedrag nog weleens als autisme of asperger diagnosticeren, wat natuurlijk ook weer problemen oplevert.

 

Onderpresteren

Veel hoogbegaafde kinderen hebben een hoge intelligentie maar een onderontwikkelde manier van toepassen van die intelligentie. Ze zijn chaotsich, missen discipline, en kunnen maar moeilijk routinematig werken. Ze hanteren geen vaste strategieën om hun problemen op te lossen. Veelal lopen deze kinderen rond hun veertiende ontgoocheld vast op school; ze hebben niet geleerd te leren. De reden is meestal dat ze jarenlang ervaren hebben dat hun hoge intelligentie volstaat om te dealen met alle cognitieve problemen waar ze mee te maken krijgen, terwijl dat op zeker moment niet meer werkt. In plaats van hun strategieën aan te passen, blijven ze daar dan in paniek in hangen.

 

Anders zijn

Het besef anders of raar te zijn, kan grote gevolgen hebben. Vele hoogbegaafde kinderen en jongeren kunnen hier niet mee overweg en krijgen problemen die variëren van psychosomatische klachten - faalangst, stressklachten, hyperactiviteit - tot psychotische klachten en depressie en dergelijke - zich afsluiten, autismeachtige klachten, anorexia, paranoia, zelfmoordneigingen. Ook kan het natuurlijk leiden tot excessief boos en woedend gedrag. Het kind of de jongere maakt in die periodes dan vaak een keuze: erbij horen of juist niet. Die keuze ligt voor jaren vast en bestrijkt het hele levensspectrum.

Onbegrip

Vanwege hun grote woordenschat, hun grote gevoel voor aparte humor en hun volwassen gedrag, hebben veel hoogbegaafde kinderen regelmatig het gevoel niet begrepen te worden door leeftijdgenoten. Hierdoor kan het kind een minderwaardigheidsgevoel ontwikkelen of zich afgewezen voelen en bij voorkeur ander - ouder - gezelschap zoeken. Uiteraard leidt het ook geregeld tot gepest worden in combinatie met uitstoting. Veel hoogbegaafde kinderen en jongeren worden langdurig gepest op school wegens onbegrip en hun anders zijn.

 

Hypergevoeligheid

Hoogbegaafde kinderen zijn vaak erg sensitief. Enerzijds 'lezen' ze anderen goed, anderzijds kunnen ze zich makkelijk gekwetst en/of afgewezen voelen. In combinatie met een zachtmoedig karakter leidt dit vaak tot terugtrekgedrag en niet meer mee willen doen. Die sensitiviteit is direct gelinkt aan de denkkracht van de hoogbegaafde jongere. Subtiele verschillen en veranderingen in dat wat hij waarneemt en vervolgens vergelijkt met wat hij intern heeft opgeslagen over juist die situaties en/of persoon, zorgt ervaar dat hij feiloos onechtheid, onoprechtheid en leugens en dergelijke eruit haalt.

 

De tijd nemen

Hoogbegaafde kinderen willen meestal graag tot een genuanceerd en gefundeerd oordeel komen over alles waarmee ze te maken hebben, dat is nou eenmaal gelinkt aan hun streven naar perfectionisme. Daarbij hebben ze het vermogen voorbij het voor de hand liggende te kijken en overwegen ze eerst alle gevolgen van hun handelen. Voor anderen kan dit zo lijken dat het hoogbegaafde kind verlegen of onzeker is, en juist geen mening heeft. Geregeld roept dit minachting en uitstoting op: hé slome! Soms vinden anderen het zelfs asociaal. Wat dan weer een weerslag heeft op het zelfvertrouwen en zelfbeeld van het kind.

 

Respect

Het is in de natuurlijke orde der dingen dat kinderen willen opkijken naar volwassenen. Wanneer echter hoogbegaafde kinderen ervaren dat ze volwassenen kunnen manipuleren en/of dat die minder weten dan zijzelf of dat ze op een lager ethisch niveau opereren, kunnen ze zich zeer onzeker gaan voelen of zich juist cynisch gaan afzetten.

 

EQ

ACADEMY

Follow us

  • Facebook Black Square
  • Twitter Black Square
  • Google+ Black Square
  • Blogger Basic Black

Kantoor 

Noordeinde 79A 2445 XC

AARLANDERVEEN 

+31 (0) 172 85 45 25

info@eqcompany.com

Contact

open
24/7

© 1999- 2019  by  EQ Company   -  Gies consultancy  -  BTW nummer: 183417343B01  -  K.v.K. 28098701  -  IBAN: NL78INGB0009677082  -  BIC: INGBNL2A

Algemene Voorwaarden - klachten